Wasiirada arrimaha dibadda ee urur goboleedka IGAD, ayaa shir ay ku yeesheen magaalada Adis ababa, ka soo saaray baaq ku aaddan arrimaha Jubbooyinka, waxaaney isku raaceen in dadka deegaannadaas ay shir isugu yimaadaan magaalada Muqdisho, kagana wada tashashadaan aayahooda.

Wasiirka arrimaha dibadda ee xukuumadda federaalka Soomaaliya, Fowsiyo Yuusuf X Aadan, ayaa idaacadda voa da u sheegtay in qodobadii shirka ka soo baxay ay dowladda Soomaaliya ku faraxsan tahay, ayna yihiin qodobo ay sugeysey.

Dadka gobolada Jubbooyinka iyo Gedo, ayey sheegtay inay ku casuumayaan inay shir isugu yimaadaan magaalada Muqdisho, halkaasna ay goob joog ka ahaaneyso dowladda Federaalka Soomaaliya.

Halkan ka dhageyso hadalka wasiiradda

Caawa ayaa lagu wadaa in Madaxweynayaasha IGAD, ay qalinka ku duugaan qodobadii ka soo baxay shirkii wasiirrada arrimaha dibadda ay ku yeesheen magaalada Adis Ababa.

Xafiiska wararka Somalireal

somalireal@gmail.com

Halkan hoose ka dhageyso Khudbada Sheekha

qeybti 1 khudbada jimcaha 24.05.2013

Guud ahaan dadka Soomaaliyeed ayaa aad uga naxay markii  magaalada Garoowe lagu dilay allaha u naxariistee Sh. C/qaadir Nuur Faarax, iyadoo dadkaasi ay Illaahay ka baryeen inuu kashifo kuwii ka dambeeyey dilka Sheekha.

Dowladda Puntland ayaa shaaca ka qaadday in gacanta lagu hayo dadkii ka dambeeyey dilkii Sh. C/qaadir Nuur Faarax, iyadoo amuurtaas uu ka hadlay Madaxweynaha.

” waa war lagu farxo in la xukumay dhagar qabayaashaas, waxaana rejeynaa in dilkooda la soo dedejiyo” sidaa waxaa yiri Maxamuud Yare oo fikirkiisa ku dhiibtay bogga fikradaha Somalireal.

Dad badan oo meelo kala duwan ku sugan oo Somalireal siyaabo kala duwan ugu waramay ayaa intuba waxa ay ku faraxsan yihiin xukunka dilka ah ee lagu riday  ciddii ka dambeysay falkii naxdinta lahaa ee  lagu dilay Sh. C/qaadir oo ka mid ahaa Culimada Soomaaliyeed ee sida aadka ah loo xushmeeyo.

Arrinta dadku aadka ugu faraxsan yihiin ayaa ah, in dadka la xukumay labadii ugu muhiimsaneyd gacanta lagu hayo, kuwaasoo kala ah, ninkii Sheekha gacantiisa ku toogtay, iyo kii soo abaabulay dilkii Sh. C/qaadir Nuur Faarax.

Xafiiska wararka Somalireal

somalireal@gmail.com

Xeryaha 3-da ah ee Xagardheere, Ifo iyo Dhagaxley ee lagu sheego kuwa ugu qoxootiga badan caalamka, ayaa in dhawaaleba waxaa ka jirtay dhibaato dhinacyo badan.

Xeryaha oo ay ka shaqeynayeen hay’ado gargaar, mas’uulna ay ka tahay hay’adda qoxootiga caalamka u qaabilsan ee UNHCR, ayaa muddooyinkii ugu dambeeyey waxaa ku soo siyaaday ammaan xumo, iyadoo dadka wax leynaya aan la garaneyn.

Xaalka ay ku sugan yihiin dadka qoxootiga ah ayaan looga warbixin karin qof aan indhihiisa ku soo arkin, waxaana intaas u dheer xaaladda ammaan darrida ah ee ay ku nool yihiin dadka, waxaana toddobaadyadii ugu dambeeyey ka dhacay dilal qorsheysan oo aan gacan lagu hayn dadka geystay.

Ugu dambeyntii: duruufta ay ku nool yihiin dadka qoxootiga ah ee ku nool xeryaha Dhadhaab ayaa ka sii dareysa, waxaana arrimahaasi oo dhan sababay ammaan darrida ka jirta xeryaha.

Xafiiska wararka Somalireal

somalireal@gmail.com

Cabsida, ayaa timid ka gadaal markii shalay laba nin oo Muslim sheeganaya ay London si xun ugu dileen nin Askari ah, kaasoo ahaa caddaan, waxaana cabsida Soomaalida u sabab ah:-

1-In nimanka askariga dilay ay ahaayeen dad madow ah oo ka soo jeeda qaaradda Afrika.

3-In nimanka dilka geystay lagu sheegay inay yihiin Muslimiin.

Labadaas arrimood, ayaa Soomaalidu la wadaagtaa nimanka dilka foosha xun geystay, waxaana jirta dhallinyaro caddaan ah oo dilkaas ka carooday ay isku dayeen inay soo weeraraan xaafadda Soomaalidu u badan tahay ee London, kuwaasoo Boolisku ka hortageen.

Nimanka dilka geystay ayaa waxaa hacanta ku haya ciidanka ammaanka, iyadoona hadalladooda ay ka mid ahaayeen kuwa Islaamiyiinta Caalamka, waxaana arrintaasi ay noqotay mid ay aad u hadal hayso saxaafadda Britain.

Xafiiska wararka Somalireal

somalireal@gmail.com

Dadka Maxkamaddu xunka dilka ah ku ridday ayaa gaaraya 7 qof, iyadoo Maxkamadda ay xaadir ku ahaayeen laba nin, halka 5 ta kalena la xukumay iyagoo maqan.

Labada nin ee lahayo ee dilkana lagu xukumay ayaa kala ah:-

1- C/Raxmaan Xuseen Jaamac Bile, ahna ninkii gacantiisa Sheekha ku dilay.

2- Maxamed Cabdullaahi Cismaan Ceynte, ahna ninkii soo abaabulay dilka Sh. C/qaadir.

Dadka iyagoo maqan xukunka toogashada ah lagu riday ayaa kala ah:-

1-Maxamed Cabdulaahi Ilkacase
2-Mawliid Maxamed
3-Shaqale Xasan Haybe iyo laba nin oo Buni Maxamed iyo Shiine keliya lagu soo koobay magacyadooda.

Maxkamadda, ayaa waxaa la keenay Bistooladdii lagu dilay Sheekha, qiraalo ay sammeeyeen labada nin, markhaatiyaal waxyaabo kale oo muujinayey dilka iyo sidii ay u soo abaabuleen.

Dadka xukunka dilka ah lagu riday, ayaa waxaa la siiyey fursad hal bil ah oo ay racfaan ku qaataan.

Dhawaan ayey aheyd markii magaalada Boosaaso, lagu toogtay dad ay ka mid ahaayeen dhallinyaro loo hayey dilkii Dr. Axmed Xaaji C/raxmaan, kuwaasoo lala toogtay dad kale oo dowladda Puntland ay dabiyo kale ku eedeysay.

Somalireal-Boosaaso

Dagaalka oo shalay dhacay, ayaa waxay laba dhinac  isku farasaareen deegaanno ku dhow xadka gobolka Hiiraan la wadaago xuduudda gobolka ay Soomaalidu degto ee dalka Itoobiya.

Dad kor u dhaafaya 10 qof ayaa ku dhimatay dagaalka, iyadoona warar madax banaan aan laga haynin sida uu u dhacay dagaalka iyo inta ay le’eg tahay waxyeelada rasmiga ah ee uu dagaalku geystay.

Dhinaca kale wararka shabakadda Somalireal ka heleyso gobolka Hiiraan, ayaa sheegaya inuu jiro isku dhac dhexmaray Al-Shabaab iyo dad reer guuraa ah, waxaana jirta in dhowr qof oo odoyaal u badan ay ku dhinteen gacanta ururka Al-Shabaab, waxaana wararku intaas ku darayaan in isku dhacyadaas ay salka ku hayaan xoolo Shabaabku doonayeen inay Zako ahaan u qaadaan iyo dadka xoolaha leh oo ka horyimid.

Gobolka Hiiraan, ayaa waxaa ku sugan ciidamo Itoobiyaan ah iyo kuwo Jabuuti ka socda oo ku howlgalla magaca midowga Afrika ee AMISOM, iyadoona dhinaca kale magaalooyin gobolka ka mid ah ay ku sugan yihiin Al-Shabaab.

Xafiiska wararka Somalireal

somalireal@gmail.com

Dabley Bastoolado ku hubeysan ayaa bartamaha magaalada Gaarisa waxay ku dileen 2 qof, iyadoona goobta falku ka dhacay  ayan ka fogeyn xafiisyada dowladda ee magaalada Gaarisa.

Ilaa iyo hadda majirto cid si rasmi ah farta loogu fiiqi karo, iyadoona dhacdooyinka noocaan oo kale ah ay ku soo noqnoqdeen magaalada Gaarisa ee xarunta gobolka Soomaalidu degto ee waqooyi bari.

Magaalada Gaarisa ayaa muddooyinkii dambe waxaa ka dhacayey falal dilal qorsheysan oo loo geysanayey dad rayid ah iyo qaar ka mid ah ciidanka, waxaana dhinaca kale ciidanku ay si aan fiicneyn ula dhaqmaan dadka shacabka ah marka ay falalku dhacaan.

Xafiiska wararka Somalireal

somalireal@gmail.com

Xildhibaanada Baarlamaanka Federaalka Soomaaliya, oo maanta fadhi ku yeeshay xaruntooda shirarka ee Muqdisho, ayaa go’aan ku gaaray in laga laabtay mooshinkii ka dhanka ahaa xukuumadda ee qaar ka mid ah xildhibaanada ay dhawaanahan wadeen.

Guddoomiyaha baarlamaanka oo shir guddoominayey fadhiga maanta, ayaa sheegay in laga laabtay mooshinkii xukuumadda ka dhanka ahaa ee laga doodi lahaa, ka gadaal markii ay ka laabteen xildhibaanadii fikirkaas waday.

Warar soo baxaya maalmahan ayaa sheegayey in la kala furfuray xildhibaanadii ku kacsanaa xukuumadda uu hoggaamiyo ra’isul wasaare Saacid, waxayna xildhibaanada qaarkood ku doodeen inay mooshinka uga tanaasuleen danta shacabka Soomaaliyeed.

Xukuumadda Federaalka Soomaaliya, ayaa shaqeyneysa muddo kooban, iyadoona dadka odorasa siyaasadda sabeyneysa ee Soomaaliya, ay sheegayaan in haddii hadda khilaaf bilowday inay u badan tahay inay adag tahay in golayaasha dowladda ay wada shaqeyn fiican ku dhammeystaan waqtigooda.

Xafiiska wararka Somalireal

somalireal@gmail.com

Magaalada Nairobi ee caasimadda u ah dalka Kenya, iyo magaalooyinka kale ee dalkaba waxaa ka socda dadaal ay ducaada Muslimiinta ah ugu jiraan sidii dadka gaalada u badan ee dalka Kenya ay ugu sharrixi lahaayeen diinta Islaamka, waxaana dadaaladaas ka soo baxay natiijo wanaagsan, walow dadaalka uusan gaarsiisneyn heerkii ugu wanaagsanaa.

Masaajidka weyn ee Jaamaca ee magaalada Nairobi ayaa todobaad walba waxaa la keenaa dad la soo Muslimiyey, iyadoo dadka hortooda loogu qabto tiirka ugu horeeya ee Islaamka ee Ashahaadada, waxaana arintaasi ay aad u farxad gelisaa dadka ku soo tukada Masaajidka.

Sidoo kale xaafada Islii ee ay Soomaalidu ku badan tahay ayaa waxaa ka socda doodo u dhexeeya Muslimiinta iyo Gaalada, waxaana lagu doodaa xaqnimada Diinta Islaamka, iyadoo dad badan oo gaalada u doodayey ay ku soo biiraan diinta Islaamka, waxaana doodahaasi ay Islii ka dhacaan maalin walba, iyadoo ay yartahay maalin ayan dad gaalo ahaa soo Muslimin.

Dadka soo Muslimaya ayaa waxaa ka mid ah Baadariyaal Kiniisado Madax ka ah, taasoo dad badan oo shacabkooda ka mid ahaa ku keeneysa inay is-bedel sameeyaan, waxaana Islaamku uu ka soo bidhaamayaa dalka Kenya oo dhan, iyadoo weliba Culimo badan ay qabaan in dadaalkii loo baahnaa aan la bixinin.

Qiimeyn aan si fiican loo shaacinin oo dhawaan la sameeyey ayaa muujineysa in dadka Muslimka ah ay dalka Kenya mustaqbalka dhow ka noqonayaan dadka ugu badan ee dalka, waxaana arimahaasi ay walwal badan ku hayaan Kiniisadaha waddanka Kenya.

Dhinaca kale. waxaa jira dhinaca Kiniisadaha dadaalo ay wadaan oo ay ku duufsanayaan dadka danyarta ah ee Muslimiinta ah, iyadoo dad tiro ahaan aan badneyn oo  Soomaali ay ku jirto ay diinta Kirishtaanka u galaan xoogaa dhaqaale ah oo inta badan weliba aan u buurneyn sida ay marka hore moodayaan, waxaana arimahaasi si weyn uga hadla Culimada iyo Ducaada waddanka Kenya, walow dad badan ay is-weydiinayaan; waxa dadkii Muslimiinta ahaa dhaqaale loogu kexeysanayo, iyadoo Muslimiinta waddanka, gaar ahaan Soomaalida ay xoolo badan ku haystaan dalka.

Ugu dambeytii; dadka Kirishtaanka u badan ee Kenyanka ah ayaa u nugul soo gelitaanka Islaamka, waxana ay u baahan yihiin in si taxadar leh loogu sharaxo Islaamka, isla markaasna la daboolo noloshooda, waxna la baro. hadii ay intaasi dhacdana waxaa la hubaa in is-bedel weyn laga arki doono Kenya mustaqbalka dhow.

Xafiiska wararka Somalireal

somalireal@gmail.com